Tekstilden ilaca, otomotivden gıdaya, finanstan telekomünikasyona kadar pek çok sektörü vuran ekonomik kriz, şirketleri düşündürmeye devam ediyor. Gider kalemlerini tek tek mercek altına alan patronlar, listenin ön sıralarında yer alan iş gezilerinde de kısıntıya gidiyor. Kaliteden ödün verilmese de konaklanacak tesis, seyahat süresi ve sıklığı konusunda ekonomik alternatifler tercih ediliyor. 2008 yılı hedeflerini tutturan ekiplerine teşvik seyahatleri düzenleyen şirketler de organizasyon bütçelerini kriz öncesine göre daha dar tutuyor ve aşırı harcamalardan kaçınıyor.
Turistik Otelciler, İşletmeciler ve Yatırımcılar Birliği (TUROB) Başkanı Timur Bayındır da bazı şirketlerin kriz nedeniyle bayi toplantıları ve seminer çalışmalarını ertelediğini söylüyor. Özellikle iç pazara hizmet sunan otellerin krizden ciddi anlamda etkilenmeye devam ettiğini belirten Bayındır, sadece yurt içinden değil yurtdışından iş amaçlı yapılan ziyaretlerde de bir önceki yıla oranla azalma gözlendiğini vurguluyor.
Dünyada seyahat etme imkanının 2009’da çok daha cazip rakamlara indiğini dile getiren VIP Turizm Yönetim Kurulu Başkanı Ceylan Pirinçcioğlu ise bu dönemde iş gezilerinin süresinin kısaldığını dile getiriyor. “Önceden beş günlük gezi düzenleyenler artık dört günde geri dönüyor. Toplantı için uzak yerleri tercih edenler ise yurtiçinde kalmak istiyor” diyen Pirinççioğlu ekliyor: “Çalıştığımız şirketlerden biri gezi yapmaktan vazgeçiyordu. Ancak kendilerini ikna ettik ve önceki yıldan yüzde 75 daha ucuza organizasyonlarını gerçekleştirdik.”
“Zaman ve paradan tasarruf sağlıyoruz”
İş gezilerinden keşfettikleri teknolojik sistemler sayesinde tasarruf sağlayan şirketler de var. Microsoft’un geliştirdiği “Birleşik iletişim çözümleri” de bu yöntemlerden biri. Bu sayede telefon, bilgisayar ve el bilgisayarlarının birbiriyle entegre çalışmasını sağladıklarını anlatan Microsoft Türkiye İK’dan sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Belgin Ertam, aynı anda çok sayıda kişinin ekranları kullanarak toplantı yapabildiğini belirtiyor. İş seyahati, hatta şehir içinde bir toplantı için bile toplantı süresinin çok üzerinde bir zamanın boşa harcandığını vurgulayan Ertam, “Bu sistemi etkin bir şekilde kullanarak müşterilerimiz, tedarikçilerimiz ve iş ortaklarımızla bağlantımızı sürekli kılıyoruz. Böylece iş seyahatlerinden ciddi oranda tasarruf sağlayarak, kaynaklarımızı daha etkin kullanabiliyoruz” diyor.
İşler düzelme yolunda
Otel yönetimi, otel geliştirme, insan kaynakları ve eğitim danışmanlığı hizmetleri sunan Servus International’ın Yönetim Kurulu Başkanı Çiğdem Kubak ise birçok sektörde şaşkınlık yaratan krizden otel projelerinin de etkilendiğini söylüyor. 2008 sonu ve 2009’un ilk üç ayında sektörde minimum yüzde 50 oranında bir durgunluk yaşandığını belirten Kubak’a göre bu durum nisan ayıyla birlikte düzelmeye başlamış: “Nisan ayından itibaren yatırımcılar projelerini gündeme getiriyor. Şehir otelleri ve resortlar tarafındaki çalışmalarımız ise hız kesmeden devam ediyor.”
TURİZMCİLER VE ŞİRKETLER NE DİYOR
Sadettin ULUBAY / İremtur Yönetim Kurulu Başkanı ve Sunrise Queen Hotel Yön. Kur. Bşk. Yard.
Ekonomik seçenekler tercih ediliyor
Krizle birlikte iş adamları, gittiği şehirdeki toplantılarını üç veya dört günde tamamlamak yerine daha yoğun bir iş programı yaparak iki günde bitirmeye çalışıyor. Bunun yanı sıra uçak biletini son dakika yerine 15 gün öncesinden satın alarak daha ekonomik rezervasyon yaptırmaya başladılar. Hem uçak bileti hem de otel tercihi ve konaklama süresindeki kısalmayla iş seyahatlerinde yüzde 40’a yakın tasarruf sağlanıyor.
Nuri KALYONCU / Point Hotel Genel Müdürü
Taleplerde düşüş var
Bu yıl iç piyasadaki daralmanın yanı sıra İngiltere, Almanya, Amerika, Rusya gibi birçok ülkeden gelen yabancı iş adamları sayısında da ciddi bir daralma yaşanıyor. Yani kriz nedeniyle iş dünyasından olan talepte yüzde 15’in üzerinde düşüş gözleniyor. Ancak temmuz ve ağustos ayları zaten iş seyahatlerinin azaldığı dönemlerdir. Eylül ve ekimde hem ticaretin açılması hem de IMF ve tıp kongreleri nedeniyle daha yoğun günler geçireceğiz.
Turgut YILDIZ / TNT Ekspres Türkiye Genel Müdürü
Videokonferans ile verimlilik arttı
Gezegen Benim (Planet Me) sosyal sorumluluk projemizle iş seyahatlerini tüm dünyada büyük ölçüde azalttık. Seyahatlerden kaynaklanan karbondioksit salınımını azaltmak için dünyada 60 ofisimize videokonfreans sistemini kurduk. Bu sistem şu anda 100 noktada mevcut. Böylece 2008 yılında iş seyahatlerimizi yüzde 20 oranında azalttık. Karbondioksit salınımında ise yıllık üç kilotonluk bir azalma oldu ve tüm dünyada yıllık 3.2 milyon Euro’luk bir tasarruf sağladık.