MÜLAKAT ÖNCESİ BUNLARA DİKKAT!
Mülakat, işverenlerin işe alma kararı vermeden önce bilmeleri gereken üç şeyi öğrenmelerine yardımcı olur;
işi yapabilecek kapasiteniz var mı? gerekli yetenek ve becerilere sahip misiniz ya da kolay öğrenir misiniz?
işi yapmaya hevesli misiniz? İşi iyi yapma sorumluluğunu alacak mısınız, gerektiğinde yardım isteyebilecek ve teslim tarihine işi yetiştirmek için gerekli çabayı gösterecek misiniz? Ya da mazeretlere mi sığınacaksınız?
diğer insanların birlikte çalışmaktan hoşlanacağı bir insan mısınız? Grup çalışmalarına katılacak ve şirket kültürüne kolayca uyum sağlayacak mısınız? Memnun mu yoksa şikayetçi mi olacaksınız? Şirkete kazandıracak mısınız yoksa yiyecek misiniz?
Özgeçmişler, ikinci ve üçüncü sorulara bazı cevaplar verebilir fakat birinci soruya cevap vermek konusunda tek başına yeterli değildirler. Mülakat süreci, işte bu boşlukları doldurmak amacıyla gerçekleştirilmektedir.
Potansiyel personel ile mülakat yapmak bir sanattır. Bazı insanların bu konuda maharetleri ve bilgileri vardır. İyi hazırlanmanın yanısıra mülakatçı için süreci kolaylaştırın ve mülakatçının (gayet beceriksizce ya da pürüzsüz bir şekilde) özgeçmişinizde olmayanları bulmaya çalıştığını göz önünde bulundurun.
Fakat mülakat sadece mülakatçıları tatmin etmek için yapılmaz. Ayrıca, bunun sizin için doğru şirket, doğru meslek ve doğru çalışma grubu olup olmadığını da öğrenmeye çalışmalısınız. Çünkü işe başladığınızda, bir ya da iki yıl uyku saatlerinizin çoğunu işinize ayırmak zorunda kalacaksınız. İdeal olarak, işinizde tatmin olmak, arkadaşlarınızı sevmek, daha çok öğrenmek ve uzun vadeli kariyer hedeflerinize ulaşmak için kendinize en uygun yeri bulmak istersiniz.
Mülakata hazırlanmak
Mülakattan önce, seçtiğiniz alanda mesleki meselelerinizle ilgili bir araştırma yapın ve iki dakikalık bir sunuş hazırlayın; tipik mülakat sorularına vermek istediğiniz cevaplar için gerekli anahtar noktalar üzerinde düşünün; kendinize bir portföy geliştirin; iş konusunda sahip olmanız gerektiğini düşündüğünüz, "olursa iyi olur" diyebileceklerinizden oluşan bir liste oluşturun; referanslarınızı seçin ve özetleyin.
Özel bir mülakat için, işi ne kadar istediğinize bağlı olarak yapabileceğiniz 6 seviyede hazırlık vardır:
1. aÅŸama- sadece temel gereklilikler
Şirketin web sitesinden, yıllık raporundan ve kendi çevrenizden şirket hakkında bilgi alın.
şirketin ürün ve hizmetlerinin neler olduğunu öğrenin.
şirketin mali durumunu ve politikalarını öğrenin -verimli, eli sıkı ya da problemli mi?
mülakatın nerede olacağını öğrenin, açık adresini alın ve zamanı onaylattırın. Eğer mümkünse, mekana varmanın ne kadar alacağını ve olası bir trafik aksaması yüzünden kaybedebileceğiniz zamana ne kadar pay bırakacağınızı öğrenebilmek için bir kez gidip deneyin.
2. aşama- birazcık daha gayret
iletişim ağı kaynaklarınızdan, mülakatçınız, asistanı veya şirketteki bir kişi hakkında bilgi edinin
iş için aranan şartları öğrenin ve sizin tecrübelerinizle, eğitiminizle ve başarılarınızla nasıl bir ilişki içinde olduğu üzerinde düşünün.
şirketin ürettiği ve mülakat yapılan pozisyonla ilgili ürün ve hizmetlerin tarihi gelişimini araştırın. Sektörde öncü mü? Bu işin teknolojisini yapıyor mu yoksa alıyor mu? Şirketin rekabetçi yönü nedir?
3. aşama -işi gerçekten istediğinizde
müşteri ihtiyaçları, rekabetin ne durumda olduğu ve şirketin pazardaki payı konusunda bazı araştırmalar yapın.
şirkete faydalı olabilecek bir kaç özgün fikirle karşılarına gelin.
4. aşama - özgeçmişinize çalışın
Bir iş ya da yaz stajı için bir mülakata gitmeden önce özgeçmişinizi çıkarın ve her bir kelimesini okuyun. Yazdığınız herşey üzerinde düşünün. Özgeçmişinizde bahsedilen her tecrübeniz sonunda başardıklarınız hakkında da düşünün. Eğer bu alıştırma üzerinde mülakattan önce biraz zaman harcarsanız, mülakatçı size dört yıl önce çalıştığınız işiniz konusunda bir soru sorduğunda şaşkın ve korkmuş bakışlarla bakmak zorunda kalmazsınız.
Bundan sonra, özgeçmişinizi nasıl daha güzel hale getireceğiniz üzerinde düşünün.
5. aşama- konuşma alıştırmaları yapın
Özgeçmişinizdeki her önemli nokta üzerine gidin ve tecrübelerinizi dikkatle hazırlayın. Sesli konuşun ve kendiniz olmaya çalışın. Konuşurken kendinizi seyredin. Homurdanıyor musunuz? Göz teması kuruyor musunuz? Şaşkın ya da prezantabl mısınız? Sorulabilecek zor ya da şaşırtıcı soruları kafanızda canlandırın; bu sorulara cevap verirken çırpınmayın. Böyle yapmak, mülakatçının yolunuzun önüne koyabileceği her tür soruya hazırlıklı olmanızda yardımcı olacaktır.
6. aÅŸama- duruÅŸunuzu kontrol edin.
Mülakatlarınızda çok fazla burnu havada olmayın. Mülakatta en iyi davranışlarınızı sergilemeye çalışın. Bu, sıkıcı olmak zorundasınız ya da yapmacık olmalısınız anlamına gelmez. Sadece bir profesyonel gibi davranmanız gerektiği anlamına gelir. Bunu basit bir örnekle anlatmak gerekirse, erkek ya da kız arkadaşınızın ailesiyle olduğunuz zaman nasıl hareket edeceğinizi düşünün-saygılı ve saygıdeğer, fakat kişiliğinizi yansıtması için çok fazla heyecanlı değil.
Pek çok mülakatçı size, çalışmadığınız zamanlarda neler yapmaktan hoşlandığınızı soracaktır. Rahatlamanızı ve açılmanızı sağlamaya çalışmaktadırlar böylece şirket kültürüne uyum sağlayıp sağlayamayacağınızı görebileceklerdir. Bu tür "yumuşak" sorular, teknik sorular kadar önemlidirler. Bunlara da hazırlıklı olun.
MÃœLAKAT SIRASINDA RAHAT OLMALISINIZ
Sandalyenizde sallanıp duruyorsunuz, rahatlamaya çalışıyorsunuz. Yutkunmak istiyorsunuz fakat ağzınızın içinde sanki bir sürü toz parçacıkları var. Terliyorsunuz, özenle kolaladığınız beyaz gömleğiniz sanki suya batırılmış da çıkarılmış gibi. Gözyaşları içinde boğulmak ve kendiniz banyoya atmak arasında gidip geliyorsunuz.
Hayır, bu nadir görülen tropikal hastalıklardan birinin belirtileri değil. Mülakat öncesinde pekçok insanın karşılaştığı korku ve utangaçlık krizinin belirtileri... Bu rahatsızlık kendini çeşitli yollarla gösterir; mırıldanmak, yerinde rahat oturamamak ve gözlerini ayakkabılara dikip bakmak gibi. İşin en kötü tarafı da bu rahatsızlık, mülakat koltuğunda otururken sergilediğiniz görüntüyü olumsuz yönde etkileyecektir.
Bazı adaylar, mülakatları ve mülakatçıları ürkütücü buldukları için panik olurlar. Doğal nezaketleri, karizmaları ya da havalı kişilikleri birdenbire kaybolur. "Sadece bitmesini istiyorum" düşüncesi, mülakat sırasında hissedilen tipik bir duygudur. "Hakkında konuşabileceğim ve iyi görünmemi sağlayacak bir şeyler olsa da susmalıyım. Böylece bu işkence de bir an önce biter." diye düşünmek mülakatınızın çabuk ama başarısız sonuçlanmasına sebep olabilir.
Yoksa sizin de mi benzer bir probleminiz var? Çağlar boyunca insanlar öz güvenlerini arttırabilmek için çeşitli tedavi yolları aramışlardır. Bunlar arasında, kendi kendini motive etme programından ("yeterince iyiyim, yeterince zekiyim, boşver insanlar beni seviyor"), odada bulunanları yok saymaya kadar farklı seçenekler mevcuttur. Fakat bu tedaviler, şablonist tedavilere inanmamanız durumunda istenen sonuçları getirmeyebilir. Kendinize güveninizi kazandıracak başka bir yol olmalı, değil mi?
Evet. İlk önce şirketin sizinle konuşacak kadar sizi takdir ettiğini unutmayın. Şirket kapısının önünde mülakat için bekliyorsanız bilin ki bu, mücadelenin yüzde yetmişbeşini başardınız demektir. Eğer mülakatı yapacak kişi, sizin iş için yeteri derecede nitelikli olduğunuzu düşünmeseydi, emin olun, sizinle mülakat yaparak vakit kaybetmezdi.
İkincisi, "şu utangaç adam/kadın mı?" olarak hatırlanmak size artı puan kazandırmayacaktır. Utangaçlık hiç bir zaman sizin lehinize çalışmayacaktır ve karşınıza çıkan fırsatları daima başkalarına kaptırmanıza sebep olacaktır. Utangaç olmaktan vazgeçin!
Bazı adaylar, mülakata girdikleri zaman "neden burada çalışmak istiyorum?" yerine "onları, burada çalışmam konusunda nasıl ikna edebilirim?" şeklinde düşünürler. Aklınızda olsun, mülakatta kendinizi mükemmel olarak göstermek zorunda değilsiniz. Başarılarınız sorulduğunda, tecrübelerinizi dürüstçe anlatın. Mülakatçınız yüksekten atmaya çalışmadığınız gerçeğini takdir edecek ve bu da lehinize işleyecektir.
Mülakat sırasında kendinizi daha rahat hissetmenin bir başka yolu da ilk adımı sizin atmanızdır. Odaya gülerek girin ve ilk siz "merhaba" diyerek mülakatın kontrolünü ele geçirin. Arabaya arkadaşlarla bindiğinizde "sürücü" olmak gibidir: "arabayı kullanan" kişi pozisyonunda iken bütün gücü elinizde bulundurma iddiasında değilsiniz, fakat oturmak istediğiniz yeri ve radyoda dinlemek istediğiniz kanalı seçme şansına sahipsiniz.
FÄ°RMAYI Ä°YÄ° TANIYIN
Bu yıl okulunuzu ziyaret eden firmaların en iyilerinden biri ile mülakat yapma şansını yakaladınız. Ancak, o da ne? Geleceğe yönelik planlarınıza, yöneticilik düşlerinize, dünyayı uçarak gezme hayallerinize rağmen üzerinize stres çökmeye başladı bile. Firma neler arıyor? Gereken özellikler sizde var mı?
İşverenler bir faktörün en iyi adayları diğerlerinden açıkça ayırdığını söylüyorlar: şirket ve sektör hakkındaki bilgileri.
Etkin şirket araştırmasının ilk kuralı oldukça basit: Yapın! Ancak ne ilginçtir ki gözde üniversitelerden mezun olan adaylar bile mülakat yapacakları şirket ve çalışmayı düşündükleri sektör hakkında bilgi edinmek için zaman ayırmazlar. Etkin şirket araştırmasının ikinci kuralı yapılması biraz daha güç bir iştir: erken yapın! Size başarılı bir şirket ve sektör araştırması için dünyaca bilinen tüm önerileri verebiliriz, fakat mülakattan önceki geceye kadar hala araştırmaya başlamamışsanız size iyi şanslar!
İşte size şirket, sektör ve meslek konularında araştırma yaparken yardımcı olabilecek birkaç öneri daha. Bu aşamaları geçin, başarılı bir mülakata doğru ilerlemekte olduğunuzu göreceksiniz!
seyahatinizi planlayın
Sektör ve şirket araştırması yapmak biraz da seyahat planı yapmaya benzer. Kendinizi araştıracağınız şirketin ve sektörün bilgilerine hakim hissetmek için cevaplamanız gereken 10 ya da 20 önemli sorunun listesini yapın. Araştırma gayretleriniz içinde gönderme yapmak istediğiniz anahtar konular ve sorular üzerinde düşünerek başarınız için gerekli şansı maksimum seviyeye çıkartmış olursunuz.
Sektör ve şirket araştırmasına başlamanızı sağlamak için yol gösterebileceğini umduğumuz sorulardan bir listeyi sizler için hazırladık. Bu listeye eklemek istediğiniz şeylerin sizin için çok önemli konular olduğundan emin olun.
Sektör soruları
sektördeki en önemi rolü kim oynuyor?
sektörün tarihçesi nedir ve gelecekte nerede olacak?
önemli bazı sektör eğilimleri nelerdir?
bu sektörde başarılı olmak ve kazanç sağlamak için hangi beceriler gerekmektedir?
şirket soruları
şirketin sektörde nasıl bir rolü var?
şirketin ana ürünleri nelerdir ve pazar payı ne durumdadır?
şirket geçmişte nasıl para kazandı ve bundan sonraki gelir kaynakları ne olacaktır?
yeni üniversite ve MBA mezunları için hangi tür meslekler uygun olur?
yeni üniversite ve MBA mezunları için şirketin özel eğitim programları var mı?
bu şirketi sektördeki diğer şirketlerden ayıran özellik nedir -müşterileri, ürünleri, kültürü?
Görüşün...
İlgilendiğiniz sektör veya firma ile ilgili en doğru bilgileri edinmenin bir yolu da o sektör veya firma içinden biri ile görüşme yapmaktır. Fakat bu görüşme, 30 dakikadan fazla sürmemeli ve görüşülen kişi için elverişli bir yerde yapılmalıdır.
Görüşme esnasında, kişilerin günlük sorumlulukları, meslekte ilerleme yolları, şirket ve sektördeki pozisyonu hakkında sorular sorun. Ayrıca sektörde bir pozisyonun nasıl bulunabileceği ve şirkette başarılı bir iş hayatı için nasıl hazırlıklar yapılması gerektiği hakkında da öneriler isteyebilirsiniz.
Aşağıdaki soruların cevabını görüşme sırasında öğrenmeye çalışın:
şirketteki/sektördeki pek çok insanın akademik/iş geçmişi nedir?
şirketin kültürü nasıldır?
mesleğiniz konusunda nelerden hoşlanıyorsunuz? nelerden hoşlanmıyorsunuz?
bu sektörde çalışan en iyi firmaların hangileri olduğunu düşünüyorsunuz?
bu sektörde yetenekli insanlara yönelik ne gibi fırsatlar vardır?
bu sektörde işverenler ne gibi nitelik ve tecrübeler ararlar?
insanlar ne kadar sorumluluk sahibi?
İnternet sitelerini araştırın
İnsan kaynakları sitelerini ve sektör sitelerini gezerek başlayın. Bunlar, bilmeniz gereken bütün bilgileri ve diğer linkleri de içerirler.
Şirketi arayın
Araştırmanızı daralttığınız ve birkaç şirket üzerine yoğunlaştığınız zaman şirketleri doğrudan arayıp bilgi istemekten çekinmeyin. Bu konuda yaratıcı olun. Çalışmak istediğiniz bölümde biriyle konuşmak istediğinizi söyleyin ve neden diye sorulduğunda iş araştırması yaptığınızı ve şirket hakkında bilgi almak istediğinizi söyleyin. Çoğu, sizinle konuşmaktan memnun olacaktır ve şirket / sektör hakkında sizi bilgilendirmek onları mutlu edecektir. Eğer birinin sizinle konuşmak için zamanı yoksa size bilgi verebilecek ve daha çok zamanı olan birini önermesini rica edin.
İnsanlarla bağlantı kurun
Pek çok aday, şirketler, sektörler ve meslekler hakkında bilgi alabilecekleri en iyi kaynaklardan biri olan "kişisel bağları" kullanmayı unuturlar. Öğrenci iseniz, çevreniz şirket ve sektörler hakkında size yardımcı olabilecek insanlarla doludur. Onlarla konuşun. Başvurduğunuz kişiler, size yardımcı olamasa bile size doğru gidiş yolunu gösterebilirler.
KIYAFETÄ°NÄ°Z BAÅžARI GETÄ°RÄ°R
İş ararken en çok vurgulanan ve tavsiye verilen konulardan biri olmasına rağmen iş arayanlar tarafından en az yararlanılanıdır: uygun kıyafeti seçmek. Varsayalım tek başınıza potansiyel patronunuza bir ürün pazarlıyorsunuz. Patronunuzun sizinle karşılaştığı zaman ilk gördüğü şey giyiminizdir; bu yüzden aradığınız işin durumuna göre en uygun şekilde giyinmek için gayret gösterin. Giysileriniz size işi kazandıracak mı? Tabi ki hayır, fakat size rekabetinizde öncelik ve olumlu bir ilk intiba sağlayacaktır.
Ne giydiğinizle yargılanmalı mısınız? Belki de hayır, fakat gerçek şu ki yargılanıyorsunuz. Bütün iş arama süreçleri boyunca işverenler zaman kazanmak için kestirme yollar kullanırlar. Bu, mektuplarda, ilk paragrafın ve niteliklerin kısa bir taranmasıdır. Özgeçmişinizde başarılarınızın kısaca bir gözden geçirilmesidir. Mülakatta ise mülakata rengini veren giyim tarzınızdır.
Nasıl giyinmelisiniz? Mutedil bir şekilde giyinmek her zaman en emin yoldur, ayrıca potansiyel işyeriniz hakkında kısa bir araştırma yapmaya çalışmalısınız. Böylece mülakat için kurumla uyum içinde olduğunuz izlenimini verecek kıyafetleri tercih edebilirsiniz. Eğer gereğinden fazla şatafatlı giyinirseniz ya da tersi olursa, muhtemel patronunuz iş için gerektiği kadar ihtimam göstermediğinizi düşünebilir.
Kıyafetinizi seçerken, sadece araştırdığınız sektör veya firmanın kültürünü değil aynı zamanda mülakat yaptığınız bölüm veya departmanın varolan değerlerini de göz önünde bulundurmalısınız.
Tüm bunlar yeterince açık değil mi? Fazla telaşa mahal yok, işte aşağıda sizler için gerekli önemli yönergeler :
Bayanlar için
Kadınların çoğu lacivert etek-ceket takımına, incilere ve rugan ayakkabılara güvenirler. Çoğu insan da bir adayın nötr renkteki (siyah, lacivert ve gri en iyileridir) iyi dikilmiş bir takımla hiç de fena olmayacağı konusunda hemfikirdir. Çoğu mutedil şirkette, döpiyes en iyi tercihtir. Diğer yandan, bir pantolon-ceket takımı ve orta boy topukları olan deri ayakkabılar uyumlu ve profesyonel görünür. Eğer elbisenizin ütüsünün bozulması sizin için stres kaynağıysa ipek ya da kaliteli yün bir süveter gömleğin yerini alabilir. Ufak ve çok parlamayan takılar -eğer kullanma alışkanlığınız varsa- mülakatta iyi görünmenize ve kendinizi iyi hissetmenize yardımcı olabilirler, fakat gerekli değildirler.
Beyler için
Erkekler için koyu, nötr renkte bir takım, beyaz ya da mavi gömlek, ipek kravat mutedil ortamlarda pek çok mülakatçı için en iyisidir. Doğal dokumalardan -ipekli ve pamuklu gibi- vazgeçmeyin. "İyi ayakkabı" tanımı genellikle boyanmış, siyah renkte, topukları yuvarlak olmayan deri ayakkabıları içerir. Ayrıca, sizi oldukça şık ve profesyonel gösterecek koyu renk takım elbiseniz altına beyaz çorap giyerek herşeyi mahvetmek istemezsiniz değil mi?
Mülakat için giyiminize bütün paranızı bitirmek ya da çok para harcamak zorunda mısınız? Hayır, fakat böyle önemli ve resmi durumlarda kullanılmak üzere en az iki takım elbiseniz olmasına da dikkat edin. İşe girdikten sonra daha fazlasına ihtiyacınız olacaktır ancak başlangıç için bu yeter.
BAZEN DE FARKLI OLMAK GEREKÄ°R !
İş arayanlara giyim meselesi konusunda verilen en yaygın tavsiyelerden biri, şirkete mülakattan önce kim olduğunuzu belirtmeden şöyle bir gidip bakmaktır. Böylece giyim-kuşam konusunda zor durumda kalmazsınız.
Mutedil olmanın da dezavantajları vardır. Sıradan bir aday olarak kalmak her zaman mümkündür. Bazen kuralları çiğnemeniz gerekebilir:
Hatırlanın
Gayet mutedil bir takım elbise ile hiçbir zaman zor durumda kalmazsınız ancak böylesi bir kıyafetle mülakatçınız üzerinde farklı bir izlenim bırakma ihtimaliniz de zayıftır.
Yaratıcı olun
Baktığınız pozisyonun, çalışmak istediğiniz alanın ve sunmak istediğiniz kişiliğin türüne bağlı olarak kendinizi giyiminizle en iyi nasıl ifade edebileceğinize karar vermeniz gerekir.
Eğer yaratıcılığın ve farklı olmanın ön planda olduğu bir sektörde (yayın, film, sanat, dizayn, halkla ilişkiler ve reklam şirketleri gibi) iş arıyorsanız, daha yaratıcı şeyler sizin için ideal olacaktır. Ancak bunu da abartmayın. Evinizde dinlenecekmiş gibi değil, bir iş görüşmesine gittiğinizi unutmadan en prezantabl halinizle gidin.
Olduğunuzdan farklı görünmeye de çalışmayın
Mülakatlarda amacınız elinizdeki kozları en iyi şekilde oynamaktır. Ancak, bu tavsiyedeki vurgu "en iyi"den "siz" e aktarıldığı zaman anlam tamamen değişir. Eğer mülakata giderken giymek zorunda kaldığınız kıyafetler içinde kendinizi tamamen rahatsız hissediyorsanız, bu meslek profiline uygun olup olmadığınızı tekrar gözden geçirmelisiniz.
SON DÃœZELTMELER
Tereddütte kaldığınız takdirde resmi giyinmeyi tercih edin. Marjinal bir kıyafetle zor durumda kalmaktansa resmi kıyafetle uyumsuz düşmek daha mantıklıdır. Genellikle, imkanlarınız ölçüsünde en iyi şekilde giyinmek ve başarmış bir şekilde geri dönmek istersiniz. Ancak evden çıkmadan önce bazı küçük ayrıntıları düzenlemek size avantaj kazandırabilir. Mülakata giderken, ferah bir deodorant kullanın, ancak bunu kesinlikle abartmayın. Ellerinizin ve saçlarınızın tertemiz, saçlarınızın özenle fırçalanmış olmasına da çok dikkat edin.
MÃœLAKAT SIRASINDA
Başarılı bir iş görüşmesi için unutulmaması gereken noktalar nelerdir? Aşağıda sıraladığımız bu basit kurallara uyun, iş bulmanın bu en önemli safhasında başarıya ulaşın!
Mülakatın yapılacağı yere, mülakattan önce bir kez denemek amacıyla gidin. Böylelikle, nerede olduğu ya da mülakat yerine varmanın ne kadar zaman alacağı konusunda emin bilgilere sahip olabilirsiniz.
Mülakat için hazırlık ve alıştırma yapın, fakat cevaplarınızı ezberlemeyin ya da uzun uzadıya anlatmayın.
İşe, şirkete, sektöre göre giyinin. Hata yapacak olsanız bile mutedil olarak yapın.
En az 10 dakika önce mülakat yerine varmak üzere kendinizi ayarlayın. Eğer geç kalmak üzereyseniz şirkete telefon edin.
Resepsiyonist ya da asistana nezaket ve saygı ile selam verin. Bu adım sizin ilk izleniminizi verdiğiniz yerdir.
Mülakat sırasında sakız çiğnemeyin.
Eğer bir iş başvuru formu sunulduysa, formu doğru, düzenli ve tam olarak doldurmaya özen gösterin.
Mülakata bir CV'nizi mutlaka yanınızda getirin.
Özgeçmişinize ya da başvuru formunuza sizin için bir şeyler yapacağı konusunda çok da güvenmeyin. Her ne kadar siz o pozisyon için yeteri kadar nitelikli de olsanız, kendi kendinizi sunmanız önemlidir.
Sıkıca tokalaşın. Gevşek ya da yapışkan bir şekilde el sıkmayın!
Oturmadan önce size yer gösterilmesini bekleyin. Beden dilini kullanmayı unutmayın: dik durun, tetikte olun ve sürekli ilgili görünün. Sandalyede kımıldayıp durmayın ya da gevşeyip kendinizi salmayın.
Mülakat sırasında espri yapmayın.
Mülakatçılarınızla göz teması kurun.
Pozisyon ve de şirkete karşı istekli olduğunuzu gösterin.
Sigara içmeyin, mülakatı yapan kimse içse ve size ikram etse bile. Sigara kokmamak için mülakattan önce de içmeyin. Dişlerinizi fırçalayın ve mülakattan önce ağzınıza nefes açıcı birşeyler atın.
Fakir bir dil, argo ya da ara sesler kullanmaktan sakının (şey, ıııı, hı hı gibi).
Çok alçak sesle konuşmayın. Güçlü bir ses kendinize olan güveninizi gösterir.
Kendinize güvendiğinizi ve enerji performansınızı gösterin, fakat agresif görünmemeye dikkat edin.
Herhangi bir işin üstüne atlayacakmış ya da çok ümitsizmiş gibi davranmayın.
Münakaşalı konulardan sakının.
Önceki arkadaşlarınız, gözetmenleriniz ya da işverenleriniz hakkında olumsuz konuşmayın.
Hiçbir zaman yalan söylemeyin. Sorulara doğru, içten ve kısa cevaplar verin.
Başarılarınıza vurgu yapın ama abartmayın. Kendiniz hakkında olumsuz şeylerden bahsetmeyin.
Sorulara "evet" ya da "hayır" gibi çok kısa cevaplar vermeyin. Gerektiği kadarını açıklayın. Ustalık, yetenek ve tasarılarınızı açıklayıcı şeylerden bahsedin. Örnekler verin.
Sorulara cevap verirken şirket ve sektör hakkında araştırma yaptığınızı da belli edin.
Şahsi meseleleri ya da aile problemlerini tartışmayın, hatta gündeme bile getirmeyin.
Sizin açınızdan mülakatın, mülakatçı ve şirketi değerlendirmek konusunda iyi bir fırsat olduğunu unutmayın.
Ummadığınız bir soruyla karşılaştığınızda uzun bir ara vermeyin ya da "güzel bir soru" gibi birşeyler söylemeye kalkmayın. Biraz daha zaman kazanmak amacıyla soruyu bir kez daha tekrar etmelerini rica edin. Ayrıca cevaptan önce kısa bir ara da uygun olabilir.
Mülakat sırasında cep telefonunuzu kapatın (veya sesini kısın).
Şirketin size neler verebileceğinden ziyade sizin şirket için neler yapabileceğinizi anlatın.
Maaş, tatiller, ikramiyeler, emeklilik ve diğer konularda söz açılıncaya kadar herhangi bir soru sormayın. Ücret konusunda ne düşündüğünüz hakkında bir soru almaya hazırlıklı olun, fakat teklif alıncaya kadar maaş konusunda herhangi bir şey konuşmamaya çalışın.
Şirket, iş veya sektör hakkında zekice sorular sorun. Soru sormamaktan sakının -bu sizde ilgi eksikliği olduğunu gösterir.
Mülakatın sonuna geldiğinizi hissettiğinizde, işi istediğinizi bir kez daha belirtin ve bundan sonraki adımın ne olacağı konusunda soru sorun (bazı uzmanlar mülakatı iş talebinde bulunarak bitirmeniz gerektiğini bile söylüyorlar).
Mülakat yaptığınız her insandan kartvizitini almaya çalışın, en azından isim ve soy isimlerinin doğru yazılışlarını elde edin.
Mülakat son bulduktan sonra acilen notlar alın, böylece önemli noktaları
Â
